Racjonalizm (
łac. ratio – rozum;
rationalis – rozumny, rozsądny) – filozoficzne podejście w
epistemologii zakładające możliwość dotarcia do
prawdy z użyciem samego rozumu z pominięciem doświadczenia, poprzez stworzenie systemu opartego na
aksjomatach, z których poprzez
dedukcję można wywieść całość wiedzy. Racjonalizm w nowożytnej filozofii wywodzi się od
Kartezjusza. W anglosaskiej tradycji filozoficznej bywa nazywany racjonalizmem kontynentalnym.