Aktualizm (
aktualizm geologiczny, zwany również
uniformitaryzmem lub
uniformitarianizmem) – zasada
geologiczna przyjmująca, że czynniki fizyczne i chemiczne oddziałujące na
Ziemię i na
skorupę ziemską, a zatem także
procesy fizyczne i
chemiczne, były w przeszłości podobne do dzisiejszych, co pozwala na podstawie współczesnych obserwacji określać przebieg dawnych procesów geologicznych . Metoda ta streszcza się w haśle "
teraźniejszość jest kluczem do przeszłości", a na podstawie obserwacji procesów zachodzących współcześnie można wnioskować co działo się na Ziemi nawet wiele milionów lat temu. Należy jednak uwzględnić, że niektóre czynniki mimo wszystko ulegają zmianie, jak choćby obecność tlenu w atomosferze albo traw na stokach etc.