Nadir ya da
Ayakucu Noktası (
Arapça: نظير /
naẓīr; "karşıt" anlamında) belirli bir yerde, yatay yüzeye dik olarak, bulunan yerin tam olarak aşağısını gösteren yöndür.
Aşağı kavramının kendisi tam olarak belirli olmadığından, bilim insanları nadiri kesin terimlerle tanımlamışlardır. Özellikle
astronomi,
jeoloji ve diğer ilgili bilim dallarında (
meteoroloji gibi) nadir, belirli bir yerdeki
yerçekimi kuvveti yönüne işaret eden dikey yöndür. Nadirin karşıt yönü ise
zenittir.